Miền Bắc có nuôi được ong dú không? Trả lời theo từng vùng

Câu hỏi này được hỏi rất nhiều, và câu trả lời đúng không phải có hoặc không, mà là tuỳ vùng — vì miền Bắc trải từ đồng bằng ấm tương đối cho tới núi cao có băng giá.

Điều kiện quyết định

Ong dú là loài nhiệt đới. Nó không có cơ chế nào để đi qua nhiều ngày rét liên tục — không trữ đủ, không giảm hoạt động sâu. Vài đêm lạnh rồi ấm lại thì chịu được; nhiều ngày rét không ngớt kèm gió bắc thì không.

Nguồn hoa không phải thứ quyết định ở miền Bắc. Rét mới là.

Cách tự kiểm chỗ mình

Hai cách, không cần thiết bị.

Đếm số đợt rét dài của mùa đông năm ngoái — không phải số đêm lạnh lẻ tẻ. Vài đêm lạnh rồi ấm lại thì đàn chịu được; nhiều ngày liên tục rét kèm gió bắc mới là thứ giết đàn.

Nhìn cây quanh nhà — có dừa ra trái, chuối ra buồng đều, mít lớn tốt thì vi khí hậu đủ ấm. Cây ăn trái nhiệt đới đều èo uột thì nên nghĩ lại.

Nếu chỗ mình thuộc vế nuôi được

Chỗ đặt là quyết định quan trọng nhất. Khuất gió bắc — nép phía nam tường nhà, sau hàng tre, chân núi mặt nam, thung lũng khuất. Chênh lệch giữa chỗ khuất và chỗ trống là vài độ trong đúng những ngày quyết định.

Thùng gỗ dày, ghép khít, không dùng thùng mỏng nhiều khe.

Nhận đàn vào mùa xuân, khoảng tháng 3 tới tháng 4, để có trọn mùa ấm gây dựng trước mùa đông đầu tiên.

Không lấy mật từ khoảng tháng 10, và không mở thùng trong quãng rét.

Bắt đầu bằng hai thùng ở hai vị trí — mùa đông đầu tiên sẽ cho biết chỗ nào đúng, và đó là dữ liệu chỉ đúng cho vườn của mình.

Nguồn hoa đáng kể ở miền Bắc

Nhãn và vải cho đợt lớn mùa xuân — quan trọng nhất trong năm vì rơi đúng lúc đàn cần hồi sau đông. Bưởi và cây có múi cũng trổ mùa xuân. Chuối ra hoa rải đều gần quanh năm. Cây rừng ở chân núi đá cho nguồn rải rác.

Chè và lúa thì không: chè hái búp và đốn tỉa nên gần như không ra hoa; lúa thụ phấn nhờ gió, hoa không có mật.

Tre và hàng rào cây không cho mật nhưng là vật chắn gió — ở đây việc đó quan trọng ngang nguồn hoa.

Kỳ vọng đúng

Một tổ khoảng ba phần mười tới một lít rưỡi mỗi năm, và ở miền Bắc thì nghiêng về đầu thấp. Đàn hồi chậm, tách đàn thưa.

Đây là nghề phụ vườn nhà, không phải hướng làm ăn quy mô. Ai muốn số lượng thì phương án thực tế là hợp tác với vườn trong Nam chứ không phải ép quy mô ở đây.

Nếu chỗ mình thuộc vùng núi cao

Đừng mua đàn về thử. Đàn sẽ trụ qua mấy tháng ấm rồi xuống trong mùa lạnh, và vòng mua lại lặp vài lần chỉ tốn tiền — nguyên nhân không nằm ở kỹ thuật.

Phương án là đặt đàn ở vùng thấp ấm hoặc hợp tác với vườn ở vùng nuôi được, rồi làm phần phân phối tại chỗ.