
Dò giá người khác rồi hạ xuống một chút là cách chắc chắn để bán dưới chi phí thật của chính mình — vì bạn không biết chi phí của họ, và rất có thể họ cũng đang bán lỗ mà chưa nhận ra.
Cộng đủ, đừng chỉ tính tiền thùng:
Đọc thêm trong loạt bài này
| Khoản | Hay bị quên? |
|---|---|
| Thùng nuôi | Không |
| Chân trụ, mái che, bát nước | Có — mỗi đàn một bộ |
| Phần chia hạ tầng chung (nguồn nước, cây trồng, kho) | Có |
| Công chăm tới lúc bán được | Có — nhiều tháng sau tách |
| Phần chia hao hụt | Có — đàn chết cũng đã tốn chi phí |
| Vận chuyển, tư vấn sau bán | Có |
Khoản phần chia hao hụt là khoản quan trọng nhất trong nhóm bị quên. Nếu trong năm mất một số đàn, chi phí của chúng phải phân bổ vào những đàn bán được. Không tính thì giá bán không bù nổi thực tế vận hành.
Đây là phần đặc thù của nghề ong dú mà các nghề khác không có.
Bán một đàn không chỉ là bán món hàng đó — mà là bán đi những đàn lẽ ra tách được từ nó trong các năm sau. Vì một đàn khoẻ chỉ tách được một tới hai lần mỗi năm, mỗi đàn giữ lại là một nguồn sinh đàn mới đều đặn.
Nghĩa là giá bán phải bù được cả dòng thu tương lai bị từ bỏ. Đó là lý do sâu xa vì sao giá tổ giống cao và nên cao.
Điểm 4 nguy hiểm nhất và ít ai lường: giá thấp buộc phải bán nhiều, mà bán nhiều thì cám dỗ bán đàn chưa ổn định tăng lên — và đó là con đường ngắn nhất tới mất uy tín.
Mật có thêm một khoản chi phí ẩn mà giống không có: chi phí cơ hội.
Nên nếu thu mật ở một đàn đang định tách, thực chất là đổi giá trị lớn lấy giá trị nhỏ. Giá mật phải phản ánh điều đó.
Giải thích được thì người mua hiểu thay vì mặc cả. Bốn ý nên nói:
Bốn ý này biến cuộc mặc cả thành cuộc trao đổi về giá trị. Người vẫn muốn rẻ hơn sau khi nghe thường không phải khách của bạn — và đó cũng là một câu trả lời.
Vì bạn không biết chi phí của họ, và rất có thể họ cũng đang bán lỗ mà chưa nhận ra. Định giá phải bắt đầu từ chi phí thật của chính mình cộng giá trị dài hạn của một đàn.
Phần chia hao hụt. Nếu trong năm mất một số đàn thì chi phí của chúng phải phân bổ vào những đàn bán được, không tính thì giá bán không bù nổi thực tế vận hành.
Bán một đàn là bán đi những đàn lẽ ra tách được từ nó trong các năm sau. Vì một đàn khoẻ chỉ tách một tới hai lần mỗi năm nên mỗi đàn giữ lại là một nguồn sinh đàn mới đều đặn.
Nguy hiểm nhất là nó tạo áp lực phải bán nhiều để bù, mà bán nhiều thì cám dỗ bán đàn chưa ổn định tăng lên — con đường ngắn nhất tới mất uy tín trong nghề mà người nuôi đều biết nhau.
Bốn ý: một đàn khoẻ chỉ tách một tới hai lần mỗi năm kể cả ở trại lớn, đàn đã ổn định vài tháng mới bán, giao kèm hồ sơ tổ, và sẵn sàng tư vấn khi gặp vấn đề.
Nhóm nuôi ong và biên tập của Trại Ong Dú OngDu.com — trại nuôi ong dú thật cách trung tâm TP.HCM khoảng 40km, mở tour cho khách tự tay mở thùng và thu mật. Bài viết dựa trên việc làm hằng ngày ở trại và những lỗi người mới hay g…
Xem trang tác giả →
Nhiều người nuôi thu nhập từ tổ giống nhiều hơn từ mật. Nhưng đây là đầu ra có trần cứng, và bán sai cách thì ăn vào chính cái vườn của mình.
Người bán nhỏ hay nghĩ mình không có gì để nói, rồi đi chép lời quảng cáo của người khác. Nhưng thứ họ đang có lại là thứ không ai chép được.
Một vườn vài tổ thì mỗi năm chỉ có ít mật. Chọn sai kênh là vừa mất công vừa bán rẻ mất phần đáng tiền nhất.
Mật ra khỏi nhà thì mình hết kiểm soát, nhưng khách vẫn quy về người bán. Bốn thứ hay hỏng đều chặn được ở khâu đóng gói.
Doanh số một mùa không nói lên gì, vì ai cũng bán được lô đầu. Con số nói thật là bao nhiêu người mua lần thứ hai — và nó lộ ra mình đang bán bằng gì.
Thu mật là khâu quan trọng nhưng nhiều người nuôi ong dú mắc lỗi làm giảm chất lượng sản phẩm và sức khỏe đàn. Bài này chia sẻ những sai lầm phổ biến
Trang kiến thức về nuôi ong dú (stingless bee) tại Việt Nam.