Bài hát: Ngọt thanh không gắt

Ca khúc về vị ngọt thanh của mật ong dú — khác hẳn cái ngọt gắt quen thuộc.

Bài này có hai lối hát khác nhau trên cùng một phần lời. Bản thứ hai nằm ngay dưới.

Câu chuyện đằng sau bài hát

«Ngọt thanh không gắt» mô tả đúng vị của mật ong dú thật: ngọt dịu, có vị chua nhẹ, hậu vị sạch, không khé cổ. Câu này cũng là một gợi ý cho người mua — vì một trong những dấu hiệu dễ nhận nhất của mật ong dú bị pha là vị ngọt gắt.

Vì sao ngọt gắt là đáng ngờ

Mật ong dú tự nhiên chứa nhiều nước hơn và có vị chua do lên men nhẹ trong bọc. Khi bị pha thêm nước đường, siro, hay mật ong thường — vốn rẻ hơn nhiều — vị chua bị lấn đi, vị ngọt trở nên đậm, gắt, khé. Một chai «mật ong dú» mà ngọt lịm, không có chút chua nào, đáng để hỏi lại.

Những cách pha trộn thường gặp

• Trộn mật ong dú với mật ong thường để tăng lượng.
• Thêm nước đường hoặc siro.
• Đun để mật «đặc» lại, đỡ lên men — mất mùi thơm.
• Ép cả tổ, lẫn phấn và ấu trùng để lấy nhiều — mật đục, chua gắt, đắng.

Mẹo thử dân gian có đáng tin không

Thả giọt mật vào nước xem có tan không, đốt giấy thấm mật, nhỏ lên móng tay, thử bằng tăm bông, để vào tủ lạnh xem có đông không... Những mẹo này phần lớn chỉ loại được hàng giả quá thô. Mật pha khéo vẫn qua được hết. Ngược lại, mật ong dú thật vì loãng hơn có thể «trượt» một số mẹo vốn dành cho mật ong thường. Đừng dựa vào chúng để kết luận.

Người mua nên dựa vào điều gì

Vị. Chua nhẹ, ngọt dịu, thơm hoa và nhựa. Không chua chút nào hoặc chua gắt như giấm đều đáng hỏi.

Nguồn. Hỏi ong nuôi ở đâu, có xem được nơi nuôi không, thu khi nào, bằng cách nào, có đun không. Người nuôi thật trả lời cụ thể.

Bảo quản. Người bán hiểu mật ong dú sẽ dặn để ngăn mát và nói trước về hiện tượng sủi bọt nhẹ. Người bán nói «để đâu cũng được, mấy năm không hỏng» là chưa hiểu loại mật này.

Giá. Mật ong dú khó có thể rẻ ngang mật ong thường vì sản lượng mỗi đàn rất ít. Giá rẻ bất thường cần hỏi kỹ.

Kiểm nghiệm. Nếu mua số lượng lớn, có thể gửi mẫu tới phòng thí nghiệm — đó là cách duy nhất chắc chắn.

Bài hát có hai lối hát khác nhau trên cùng phần lời — bản thứ hai nằm ngay dưới.

Khi đã lỡ mua phải chai đáng ngờ

Nếu chai mật mua về ngọt gắt, không chua, không thơm — hoặc ngược lại chua gắt, đắng, đục — đừng vội kết luận ngay từ một lần nếm. Ghi lại nơi mua, ngày mua, chụp ảnh nhãn. Hỏi lại người bán về nguồn và cách thu. So với một chai từ người nuôi mà mình tin tưởng. Nếu người bán không trả lời được cụ thể, hoặc trả lời mỗi lần một kiểu, đó là thông tin đủ để lần sau không mua nữa.

Câu hỏi thường gặp

Lối hát thứ hai